Frustraties, maar ook hoop

Bij het herlezen van enkele van mijn oudere blogs, moest ik toch eventjes slikken. Degenen die enthousiast mijn vooruitgang hebben gevolgd in het werken met nieuwe lesmethodes en het loslaten van de oude, zullen zeker en vast mee teleurgesteld zijn in enkele dingen die ik nu te vertellen heb.

Want doordat die examens opeens verplicht gemaakt werden, werd ik gedwongen volledig terug te grijpen naar de werkbladen en leerboeken, de schoolmethode dus, waarover die examens gaan, en is er op dit moment zo goed als geen plaats meer voor onze andere (betere) lesmethodes. GRR. Zo frustrerend. Nu moeten ze alsnog zoveel onnuttige rommel er inpompen, tijd die we aan nuttigere en interessantere dingen hadden kunnen besteden! ZEER frustrerend dat iemand die niets met je gezin te maken heeft, zomaar de macht in handen heeft om te beslissen voor jou als ouder welke onzin je je kind MOET leren, en vooral: daar een tijdslimiet opzet! (Ik begrijp hen ook wel: ze moeten ergens een lijn trekken. Niet elke huisonderwijzer geeft onderwijs in het belang van zijn of haar kind - een mate van controle en richtlijnen zijn nu eenmaal nodig.)

Maar langs de andere kant: het alternatief is al helemaal geen optie: naar school gaan. Als ik moet kiezen tussen die examens en school, dan is de keuze snel gemaakt natuurlijk!

En daarbij, op school zouden ze die stress en miserie ook meerdere keren per jaar doormoeten, en leef je als ouder evengoed mee! Dan krijgen ze telkens tijdens de examenperiode alle vakken achter elkaar. En dit elk jaar opnieuw, tot 3 keer toe. Voor de examencommissie zijn het eigenlijk enkel de examens einde 1e graad die je dan kunt spreiden over 3 jaar tijd, indien gewenst. Ook heb je als ouder geen garantie dat je kind slaagt via een school. Zeker niet meer dan als je zelf de lessen verzorgt. Vele kinderen in het schoolsysteem dubbelen. Ik ben zelf meermaals gedubbeld, ondanks mijn hoogbegaafdheid. Factoren zoals schoolmoeheid en een totaal gebrek aan interesse voor sommige onderdelen van de "gekozen" richting of lesmethodes van sommige leerkrachten, wegen ook mee door in de slaagkansen.

Ik vind het nu pure zaligheid om een onderwerp te bestuderen en volledig uit te pluizen. Ik heb zelf nu veel meer plezier in leren dan vroeger op school!

Ja, ik had 3 jaar geleden andere plannen. Maar de regering besliste anders. Ben daar nog altijd niet over te spreken. Ook niet over het feit dat ze slechts 1 herkansing krijgen. Dit is niet eerlijk ten opzichte van kinderen die meer moeite hebben met leren, of met handicaps en leerstoornissen te maken hebben, enz.

Gelukkig is voor ons alles over een paar jaar voorbij. Daarna toch nog enkele jaren dat we (terug) van onze vrijheid kunnen genieten, hoop ik. En gelukkig hebben we vóór die verplichting ook al flink wat plezier gehad met ons huisonderwijs. Alhoewel ik natuurlijk pas enkele jaren geleden echt zover was om daadwerkelijk veranderingen aan te brengen en ons te verlossen van dat beperkende schoolsysteem, en we er nu uiteindelijk alsnog niet vanaf zijn door die nieuwe regeling.

Momenteel ben ik bezig met naar alternatieve lesmaterialen zoeken voor de vakken waarover ze examens krijgen. Maar blijkt dat moeilijk zeg! Voor het basisonderwijs heb ik die zoektocht ook verricht en is er online een berg aan alternatieven te vinden. Maar voor SO is dat al een stuk moeilijker. In het Engels is er wel meer te vinden, maar dat komt natuurlijk niet allemaal overeen met de eindtermen hier. Dat moet ik dan ook eerst nog uitzoeken, wat er wel aan de orde is en wat niet. Het voelt alsof ik zoek naar een naald in een hooiberg... of naar een bepaalde naald in een berg met naalden?

Ik heb al wel enkele eigen ideeën, maar natuurlijk gaat daar ook weer tijd insteken om dat uit te werken. Dat heb ik niet in 1, 2, 3 klaar en ondertussen moet het lesgeven ook kunnen doorgaan hè.

3 jaar heb ik. 3 jaar om Ashanti door al die examens te loodsen. Liefst zou ik het sneller afwerken indien mogelijk. Hoe sneller van die beperkingen vanaf, hoe beter. Daarna zijn we weer vrij om nuttigere en uitgebreidere lesoorden te verkennen.

En weer kwamen mijn werkstukken in het gedrang. En weer mijn lessen Latijn. En weer mijn talenuitbreidingen. En weer mijn lapbookplannen. Frustratie ten top!

(Trouwens, de lapbooks die we al samen maakten, heb ik meegegeven als onderdeel van dat gevraagde portfolio voor muzische vorming. En die maakten gelukkig indruk, oef. :) )

En nee, ik krijg het er niet allemaal samen bij ingeperst. Mijn fysieke gezondheid, maar ook door omstandigheden van buitenaf waar wij geen controle over hebben: het zorgt er allemaal mede voor dat onze mogelijkheden beperkt zijn. Dus voorlopig moet ik het houden bij ongewilde prioriteiten: de voorbereidingen van die examens ASO.

13 examens in 3 jaar tijd. Dat wil zeggen: bv. 4, 4 en 5 per jaar. Of op 2 jaar tijd bv. 6 en 7 per jaar. Dat wil eveneens zeggen dat we steeds een aantal maanden tijd hebben om aan de kleine vakken te werken en daarnaast voortdurend aan de grote vakken moeten werken. Enkel voor Nederlands en wiskunde zijn geen buizen toegestaan. Bij de andere vakken is een beperkt aantal buispunten toegestaan, onder bepaalde regels.

Jehovah heeft ons nu al zover gebracht... Met zijn hulp moet dit volgende doel ook haalbaar zijn. :)

Ik vind het nog steeds heerlijk om mijn kinderen les te geven, hen zelf alles te leren. Dat is puur genieten en voor mij het ultieme moederschap. En dat kan geen enkele regeling of wet mij ontnemen!

Piccolo en andere leerspelletjes

De afgelopen weken ben ik hard aan het broeden geweest op de geplande veranderingen in mijn lessysteem. Hoe meer de tijd vordert, hoe meer ik mij erger aan het schoolwerkbladensysteem.

Wel, eigenlijk komt het ook deels door mijn zoon. Hij is echt helemaal anders dan mijn dochters en reageert ook volledig anders op dat leermateriaal. Voor mij dus een stimulans om andere manieren te verzinnen. Hij heeft er vaak echt een hekel aan om die blaadjes in te vullen, en eigenlijk is dat altijd al zo geweest. Niet voortdurend, maar vooral als hij dingen ofwel nog niet kent, ofwel al gehad heeft en dus weeral eens moet herhalen. Ik merkte al vaak dat hij gerust alles fout (of helemaal niet) durft in te vullen, terwijl ik hem op hetzelfde al eens controleerde en hij toen alles perfect kon! Hij geeft er ook sneller de brui aan als hij wat teveel moet opzoeken (waar de andere kinderen ook geen fan van waren toen ze nog zo jong waren). En om eerlijk te zijn, ik kan hem vaak geen ongelijk geven. Maar hem helemaal niets laten doen is natuurlijk ook geen optie… Het is erg belangrijk dat de hersenen tijdens de kindertijd voortdurend gestimuleerd worden.

Ik las onlangs ergens dat jongens vaak tot ongeveer 9 à 10 jaar (volgens een andere betrouwbare bron zelfs tot 12 jaar) niet echt geschikt zijn om in een schoolsysteem te passen (waar men dus onder verstaat: die regelmaat van werken en stil moeten zitten). Meisjes zouden daar beter mee om gaan tijdens die jonge leeftijd. Wel, ik kan dat alleen maar bevestigen en wou dat ik dit eerder (bewuster) geweten had. (Totaal onwetend was ik hier nu ook weer niet over, want ik heb dit steeds ondervonden met mijn zoon.)

Zulke jongens houden wel van leren, maar meer in een actieve zin, niet zozeer met pen en papier en boeken voor hun neus, stil zittende op een stoel.

Mijn zoontje is de grootste fan van zijn eigen vader. Als mijn man iets aan het “brouwen” is, dan zit hij er gegarandeerd met zijn neus boven op. Nog voor zijn 10 jaar kon hij al metselen, nietpistool en andere elektrische machines gebruiken om dingen in elkaar te steken, enz. Hij overhandigt zijn vader met gemak de sleutels en bitjes die hij nodig heeft voor waar mijn man op dat moment aan bezig is. Is er een tafelpoot los? Mijn zoon gaat wel even het nodige materiaal halen en zet dat ding terug in elkaar, controleert de andere poten ook even en draait die ook wat vaster indien nodig... Alles wat technisch is, interesseert hem. Maar evengoed de planten in de tuin en onze moestuin. Hij heeft mee de vijver gegraven, de tuin mee omgespit, de moestuin mee aangelegd, de hokken van de dieren mee gebouwd, en ga zo maar door!

Als mijn man thuiskomt van zijn werk en hij heeft een klusje gepland die avond, dan schiet zoonlief als een raket naar buiten, zijn papa vol enthousiasme tegemoet, om weer samen in gang te kunnen schieten.

Mijn zoontje doet meestal wel zijn best om zijn werkblaadjes in te vullen, maar elke week zijn er toch ook heel wat leegtes te bespeuren op die bladen, waar we dan nog achteraan moeten zitten.

Om een lang verhaal wat in te korten: ik had het dus over het broeden op veranderingen enz.

Een aantal jaren geleden heb ik eens veel geld geïnvesteerd in Piccolo (verkrijgbaar bij uitgeverij Abimo), een leerspel met kaarten en gekleurde knopjes. (Toen ik nog geen computer had.) Het kind moet de juiste gekleurde knop in de juiste gleuf schuiven bij een bepaald woord (of prentje voor de kleinsten) dat bij iets op de kaart hoort en nadien kunnen ze zelf controleren wat ze juist hebben door de kaart om te draaien. Er zit een invulschema bij waar de vorderingen op kunnen bijgehouden worden enz.

Ik heb zo’n kaarten voor bijna alle vakken en voor bijna alle jaren kleuter- en basisonderwijs. Maar het was heel duur. 24 euro voor 16 kaarten (één pakket bestaat telkens uit 16 kaarten). Ik heb daardoor dus niet alles kunnen aanschaffen wat er van op de markt is of wat ik er van hebben wou, maar wel voldoende waar de kinderen echt iets aan hebben. Een voorbeeld om een idee te krijgen: alleen al voor het vak taal – leren lezen, zijn er 4 delen en dus betaal je 24 euro X 4. Plus de aanschaf van het spelbord zelf, nog eens 24 euro. (Op dit moment kost zo'n bord of pakket kaarten 26,50 €.) En zo zijn er voor de meeste vakken meerdere delen per leerjaar. Voor wiskunde is er echt HEEL VEEL verkrijgbaar. Ook zijn er 3 verschillende spelborden: Primo (blauwe) voor de kleuters, de gewone Piccolo (groen) voor de 1^e en 2^e graad en Maximo (bruin) voor de 3^e graad. (Voor de kleuters is er ook nog ZOEF, een soortgelijk systeem waar ik ook heel tevreden over was.)

Wat ik er toen onmiddellijk voor ben beginnen maken, zijn bijbelse kaarten. Maar dat moest toen nog met de hand, want ik had nog geen computer. Nu kan ik dat allemaal met de computer en gaat dit veel vlotter. Ben ik dan natuurlijk ooit ook aan begonnen, dus had er al wat ervaring mee.

En zodoende, in plaats van verder te werken aan de bijbelse kaarten, heb ik mij eens even grondig toegelegd op het maken van kaarten voor hun taallessen Frans, Spaans en Engels.

Ik voerde een pakket afbeeldingen in van 200 basiswoorden en maakte hier 20 kaarten mee. Ik begon in het Spaans, maar bedacht me na 6 kaarten dat Frans eerst nodig was voor mijn zoon. Dus ik werkte eerst 20 Franse oefenkaarten af (10 woorden per kaart, voor het groene spelbord). Nadien had ik de kaarten maar te kopiëren en alle Franstalige woordjes te vervangen door de Spaanse. Ook in het Engels ga ik dit nog doen. De Franse en Spaanse zijn al af, afgedrukt, gesneden en geplastificeerd en de Franse zijn al in gebruik door zoonlief. (Foto's.)

Bij de pakketten die ik hier ooit voor aankocht, zijn wel 2 delen bij voor de lessen Engels. Het materiaal komt van Nederland, vandaar de Engelse pakketten en geen Franse. In Nederland is Engels de tweede taal in het basisonderwijs. Daarom bedacht ik me dat ik ook die kaarten kon vertalen in het Frans. En zodoende deed ik dit al met enkele van die kaarten. Inscannen, en dan de Engelse woorden en zinnen vervangen door Franse.

Weeral meer lesmateriaal waarbij mijn kids eens niet moeten schrijven, maar toch veel mee bijleren!

Ook in het secundair onderwijs kunnen die pakketten nog dienen. Om bepaalde spellings- of grammaticamoeilijkheden eens opnieuw aan te pakken, om te herhalen enz.

Aangezien ik de sjablonen voor die kaarten dan toch op mijn PC heb, plan ik om nog meer materiaal op deze manier te maken, zoals voor Latijn bijvoorbeeld. Er steekt wel wat tijd in, maar dit materiaal past veel beter in mijn nieuwe lesplanning dan al die werkbladen. En ze doen dat liever dan de werkbladen, dus een goede en welkome afwisseling. Zo krijgen de kids toch wat extra inoefening, zonder dat ze weeral eens “hetzelfde” moeten opschrijven. :-)

Verder heb ik mij ook toegelegd op het maken van leerzame spellen. Op de boekenbeurs kocht ik er een aantal voor de talen Frans en Engels (ELI, ook bij uitgeverij Abimo). En daardoor kreeg ik het idee om zelf nog bij te maken (wat ook goedkoper is dan al die spellen aan te schaffen). Ook hier kwam de ervaring die ik de afgelopen jaren opdeed met bijbelse gezelschapsspellen te ontwerpen, goed van pas!

Zo maakte ik al enkele memory-sets met Engelse en Franse woordjes. Ik ontwerp zo’n setje (met Word), en dan kopieer ik dat bestand en vervang ik gewoon de Franse door de Engelse woordjes of andersom. En is dit ooit nodig in eender welke andere taal, dan kan ik diezelfde kaartjes ook daar voor gebruiken, door gewoon weer de woordjes te vervangen. (Heb zo ook al één setje in het Latijn gemaakt.) (Foto's.) Zo'n memoryspel leent zich ook goed om lotto/bingo mee te spelen.

Ik kocht door de jaren heen zo al een aantal spellen om Frans, Engels en Spaans te oefenen. Zo heb ik bijvoorbeeld een memory-spel met dieren in het Frans. En ik merkte dat dit goed werkt bij de kids! Daarom maakte ik nu dus zelf zulke spellen bij. Ik maak daarbij alleen gebruik van prentjes op het ene kaartje en het anderstalige woordje op het andere. Geen twee dezelfde dus en ook geen Nederlands toegevoegd. Ze leren het vlotste bij als ze het juiste anderstalige woord bij het juiste prentje moeten zoeken. Nederlands op de kaartjes maakt lui, en 2 dezelfde prentjes met de woordjes eronder, maakt eveneens lui. In die beide gevallen doen ze niet echt moeite om de vreemde woordjes te lezen/leren. Maar als er een prentje op de ene kaart staat en het woordje op de andere, moeten ze de betekenis echt onmiddellijk leren, om de juiste combinatie te maken. Ik moet meestal tijdens de eerste keer (keren) spelen, de betekenis slechts enkele keren zeggen en daarna kennen ze de woorden al. Regelmatig herhalen in het begin is natuurlijk wel belangrijk, om alles goed in te prenten.

Zo oefende we bijvoorbeeld eerst 10 kleuren en daarna 12 soorten fruit. En nadien dan alles door elkaar. Ik maak alle kaartjes even groot, zodat we ze nadien onder elkaar kunnen mengen als één groot spel. Ik kan daaraan nog zoveel thema’s toevoegen als ik wil, en ook de grootte van het spel aanpassen. Ik kan dan bijvoorbeeld eventueel de gekende paren er tussenuit halen, wanneer het anders een te groot spel wordt.

Op deze manier wil ik nu vooral mijn 2 jongste kinderen (de anderen kennen al die woorden al natuurlijk) helpen hun Franse en Engelse woorden te leren. Zodat ze wat minder in de knoop geraken met hun papierwerk.

Het Franse bingospel dat ik op de boekenbeurs kocht, is ook een groot succes bij hen beiden. Mijn zoon is altijd erg gek geweest op Engels, maar zag Frans niet zitten vroeger. Tegenwoordig valt het wel mee, maar schriftelijk is hij er nog steeds niet gek op. Maar zo in spelvorm vindt hij het fantastisch en doet hij echt zijn best. Hij leert gelukkig erg snel en dat is natuurlijk een pluspunt als je niet zo gek bent op studeren. Hij leert wel heel graag, maar op leuke en uitdagende manieren. Aan mij om die te verzinnen! :-)

Maar dat doe ik graag, hoe creatiever hoe liever. Als ik het maar met de computer kan ontwerpen, dan is ’t allemaal oké voor mij. :-)

Nog iets waar ik ervaring in opdeed door mijn bijbels werk: het maken van kruiswoordpuzzels. Al mijn kinderen vinden dat meestal een leukere manier om woorden te moeten schrijven dan gewoon invullen op een lijntje. (Plus dat het op die manier ook nuttiger en meer stimulerend is voor het ontwikkelen van hun hersenen!) Dus nu bied ik mijn zoon de Franse woorden die hij moet kennen tegen de examens, aan in kruiswoordpuzzels die ik zelf maak, en ook via dat materiaal dat ik bij Abimo op de boekenbeurs kocht. (Ook weer van ELI, Abimo.)

En mijn 3 oudste dochters ben ik nu ook kruiswoordraadsels in het Latijn beginnen geven! (Dat is een ander verhaal, voor een volgende blog...) Dat ik daar nooit eerder aan gedacht heb! Een zeer doeltreffende afwisseling van het gewoon invullen op lijntjes. Een groot pluspunt is, dat er zo steeds een bepaalde mate van zelfcontrole mogelijk is, omdat een (ant)woord altijd precies in de vakjes moet passen. Op die manier is er veel minder kans op fouten dan via het invullen op een lijntje!

Van de meeste methodes die ik in dit blog opnoemde, maakte ik eigenlijk al jaren gebruik, maar niet altijd in voldoende mate, en daardoor dus eigenlijk niet doeltreffend genoeg. Daar is nu dan eindelijk verandering in gekomen! Joepie, een deel van mijn nieuwe lesdoelen is al bereikt. Maar we zijn nog niet volledig waar ik ons hebben wil. Toch ben ik op dit moment al heel tevreden. En vooral hoopvol dat mijn verdere plannen stap voor stap ook wel in orde zullen komen. Ik heb, zoals steeds, ook al deze dingen weer aan Jehovah voorgelegd. En echt, ik kom net uit een lange depressie (oktober en november), en één van de (vele) redenen was dat ik er van overtuigd was geraakt dat er weer geen veranderingen gingen komen, dat het me weer niet ging lukken! Maar Jehovah gaat wel altijd door, ook wanneer wij het even opgeven… En nu besef ik opeens dat ook dit keer hij WEER mijn gebeden verhoorde!

Nog één obstakel hebben we te overwinnen: wiskunde. Maar da’s nog niet voor direct, ben al heel blij en dankbaar dat ik de taallessen (Latijn en Spaans voor de 3 oudsten en Frans en Engels voor de 2 jongsten) doeltreffender heb kunnen maken! Dat vind ik een stuk belangrijker dan wiskunde, dus daar verbeteringen in aanbrengen had prioriteit. Ik heb door de jaren heen geleerd dat geduld een heel belangrijke eigenschap is bij onderwijs. Wat niet meteen lukt, komt later wel. Niet opgeven, volhouden, soms even een plan in de kast steken en geduldig afwachten, het komt uiteindelijk wel. Ik merkte steeds dat prioriteiten stellen zeer belangrijk is. En ook: niet teveel doelen ineens opstellen. Wanneer men bepaalde doelen bereikt heeft, kan men weer nieuwe doelen toevoegen. Als een kind klein is, kan dit bijvoorbeeld zijn: eerst leren lezen. Is dat doel bereikt, dan kan men een heleboel andere dingen beginnen toe te voegen. Is er naast het leren lezen nog plaats voor enkele andere doelen, dan kunnen die natuurlijk worden toegevoegd. Maar nooit ten koste van je prioriteiten. Soms moet men eerst iets afmaken of ergens een goede routine in ontwikkelen voordat men een volgend doel toevoegt. Of eerst een bepaald doel bereiken voor men een volgend doel KAN bereiken. (Om bijvoorbeeld te kunnen schrijven moet je toch eerst kunnen lezen hè, zodat je weet wat je schrijft…)

Ik weet dat ik nu eerst erover moet waken dat we deze veranderingen in onze routine opnemen en houden, voordat ik weer andere doelen toevoeg!

Onkosten besparen

Met huisonderwijs doe je sowieso altijd verlies, want je moet alles zelf bekostigen en je haalt die onkosten er nooit terug uit natuurlijk. Maar dan nog vind ik het een investering MEER DAN WAARD!

Wat een hulp kan zijn, is als jij je materiaal kan delen met anderen. Dan kun je samen de kosten dragen en dat scheelt natuurlijk een flink pak. Ook ik heb dat al gedaan.

Het goedkoopste is natuurlijk je materiaal zelf maken. Iets wat ik nu meer zou doen, moest ik een aantal jaren terug kunnen gaan in de tijd. Toen ik startte met huisonderwijs, moest ik mijn materiaal al snel zelf maken, omdat ik in de handel niet vond wat ik zocht. Ik ontwierp zo mijn eigen leesmethode. Want al het materiaal in de handel is vooral bedoeld voor 6-jarigen, die tegelijk ook al leren schrijven. Maar aangezien ik met mijn kinderen al enkele jaren eerder startte met leren lezen, was dat materiaal dus helemaal niet geschikt. En zo deed ik dat later dan ook met ons bijbels onderwijs. Weer vond ik nergens wat ik precies wou en na een heleboel andere dingen geprobeerd te hebben, ben ik dan ook maar alles zelf gaan maken.

Waar nu trouwens broeders en zusters van over de hele wereld mee voordeel van hebben. :-)

Maar… toen ik met dit avontuur begon, had ik nog geen computer. Dus dat was veeeeeeel werk. Daar kroop veel tijd en energie in. Knippen, plakken, tekenen, schrijven, … Op den duur kocht ik dan een kopieermachine, zodat ik niet alles voor elk kind helemaal opnieuw moest maken.

Maar met mijn toenemende ziekte was het niet makkelijk om al dat tijd- en energierovende werk te blijven volhouden. Dus ben op den duur toch afhankelijk geworden van aangekocht materiaal. (Behalve bijbels, dat ben ik blijven maken.)

Nu kan ik alles met de computer. Nu zou ik veel van dat lesmateriaal zelf kunnen maken. Maar ja, ik had alles al gekocht hè. En zo alles samen door de jaren heen is dat voor enorm veel geld. Om dat dan niet meer te gebruiken, vond ik lang toch een beetje te gek… Maar zoals je in mijn vorige blogs al kon merken, ben toch aan ’t proberen van een deel van dat materiaal los te geraken. :-)

Dus als je handig bent met een computer en geen energierovende ziektes hebt, is het echt een aanrader om je materiaal zelf te maken. Of anders toch een deel. Je bespaart er veel mee en je weet tenminste wat je kind krijgt, kunt het op maat maken en aanpassen enz.

Verder is er heel wat op het internet te vinden. Velen die materiaal zelf maken, zijn bereid dit te delen en als meerderen dit doen voor verschillende vakken, hebben ook meerderen daar voordeel van natuurlijk. De ene is handig met Excel, de andere met Word, weer iemand anders met PowerPoint enz.

Ik heb zelf zo al heel wat gemaakt. En zal dit steeds meer doen. Op die manier kan ik mijn kinderen veel doelgerichter lesgeven en verspillen we veel minder tijd aan zaken die overbodig zijn in al dat aangekocht lesmateriaal. Ook kan ik het materiaal zo aanpassen aan onze manier van onderwijs.

Ik doe ook heel wat ideetjes op van Engelstalige sites. In Groot-Brittannië, Australië en vooral de Verenigde Staten zijn er veel meer huisonderwijzers en velen van hen delen hun ervaringen en /of materiaal op het internet.

Vrijheid

Drukke weken op het menu deze maand. Congressen, werk inhalen dat stillag tijdens de voorbereiding van de examens, voorbereiding voor de volgende leerjaren enz. De 2 oudsten die een toespraakje hebben (één deze week en de andere volgende week), plus dat zij beiden hulppionieren deze maand...

Vroeger veranderden we van leerjaar tijdens de schooljaren, meestal in het voorjaar. Maar sinds enkele jaren lukt dat niet meer zo, ’t komt meestal uit in de zomer toevallig. Tenminste, deels toch. De rest van de vakken lopen grotendeels door elkaar en naast elkaar van meerdere jaren enz. In het middelbaar is dat niet meer zo belangrijk. Een kind in het basisonderwijs is nog enorm gebonden aan leeftijd natuurlijk. Een kind van 7 moet je meestal niet leerstof voorschotelen van een kind van 12 (of andersom liever ook niet hihi) enz. In het secundair onderwijs maakt dat niet meer zoveel uit. Dan is alleen het einddoel nog belangrijk, wat je ze wilt geleerd hebben tegen hun 18 jaar bijvoorbeeld. Ik druk gewoon het materiaal voor een bepaald vak af als iemand met dat van het vorige jaar daarvan, klaar is. Is het nog te moeilijk, dan druk ik een tweede methode af van hetzelfde jaar enz.

Mijn zoontje wordt vandaag al 10 jaar. Wat gaat het toch snel. Nog maar één kind onder de 10 nu. Ik geniet van elke leeftijd en vind het heerlijk en wonderbaarlijk een kind groot en zelfstandiger te zien worden, een eigen persoonlijkheid te zien ontwikkelen. Maar wat mis ik ook mijn kleintjes… !

Niettemin, nu weet ik zoveel meer en heb ik zoveel meer rust in mijn hoofd dan toen ik ooit begon met huisonderwijs. Moest ik het kunnen overdoen met wat ik nu weet, ‘k zou een pak minder moeten stressen, en vooral: weg met de onzekerheid, twijfels en ongerustheid over of ik het wel goed doe! Het gaat goed met mijn kids. Ze zijn gelukkig, sociaal, stabiel, gezond… Ze genieten van hun leven en van hun vrienden. Ons huisonderwijs heeft hun leven verrijkt en ze kwamen zeker niets tekort. Er zijn nog zoveel mythes en taboes hier in België rondom huisonderwijs...

Voor ons betekent huisonderwijs alleszins vrijheid. Vrijheid van dat vreselijke schoolsysteem. Degenen die mij persoonlijk kennen, weten meestal wel hoe sterk ik tegen het schoolsysteem ben. Maar sommigen van mijn vrienden zullen dit misschien nog niet weten, omdat ik dat nu eenmaal niet van de daken schreeuw. Ieder zijn keuze. Maar als men mij er achter vraagt of mee confronteert, dan steek ik mijn afkeur zeker niet weg. Of zo heel af en toe komt iemand wel eens de school aanprijzen… Tja, dan heeft die persoon meestal ook prijs… hihi. Ruzie maken doe ik er niet over, maar ik wil wel laten weten dat ik geen jaknikker kan zijn als iemand het schoolsysteem komt aanprijzen. Simpel.

Huisonderwijs betekent voor ons zeker een verrijking van ons leven. Zoals van het sociale leven. Om een voorbeeld te noemen: op school wordt men meestal in leeftijdsgroepen geplaatst. En dit hun hele jeugd lang. Wat het leren omgaan met ALLE leeftijden sterk beperkt.

Geen generatiekloven in ons gezin, familie, vriendenkring…, tegenover niemand. Een verrijking, maar ook weer een vrijheid!

Eveneens een verrijking van kennis, onderzoek en ontdekken. Niet beperkt tot slechts dat wat per jaar gezien moet worden. (Als men dat schema in een klas van 15 à 30 leerlingen al afgewerkt krijgt.) Maar ook dit valt eveneens onder de noemer “vrijheid”. De vrijheid om eigen interesses naast het gewone lesmateriaal te verkennen. De vrijheid om af te wijken, om dingen anders aan te pakken als dit nodig is of zo uitkomt. Om dingen over te slaan als iets niet nodig blijkt. Geen strakke schema’s, aan elk kind individueel kunnen aanpassen, geen competitie, geen vergelijkingen met anderen hun kunnen (scores) enz. De vrijheid om dingen toe te voegen, waar op school geen plaats of tijd voor is.

Zoals bijvoorbeeld extra taalvakken.

De vrijheid om met iets “achterop” te raken, maar toch niet het gevoel hebben dat men “achter” is. Want volgend jaar kan dat ook nog geleerd worden, of het jaar daarop, of…

Mijn derde dochter Ilani, die dus sinds maandag terug met haar lessen begonnen is na een kleine week verlof (wat ze verdiende vanwege haar harde werk voor de examens), komt nu enthousiast vertellen hoe makkelijk alles is hihi. Leuk. Dan heeft ze het nog even rustig voor het materiaal van het middelbaar toegevoegd wordt. Weer vrijheid. Ook voor mij, want dan kan ik die energie over andere dingen verdelen, omdat ik haar minder moet bijstaan en helpen.

Onze kinderen hebben geen 2 maanden verlof nodig omdat ze het hele jaar door geen zware druk ondervinden. Zij kunnen het hele jaar door in alle rust en vrijheid hun hersenen gebruiken, zoals het hoort voor een kind. Nooit geforceerd, gewoon een constante stabiele bevrediging van hun geestelijke behoeften, in evenwicht met andere noden.

Elk jaar begin september moet ik van andere ouders horen: “oef, ze zijn weer naar school.” Of een enkeling: “spijtig, de 2 maanden zijn weer voorbij, ik ga ze missen…”

Omdat dit zich elk jaar herhaalt, ben ik op den duur mijn mond ook gaan opendoen hè. Dus ik zeg dan: joepie, dankbaar dat ik mijn kinderen weer kan thuis houden, of zoiets dergelijks. Maar… dan krijg ik prompt reacties van “school”-ouders. Meestal nogal negatief! Alsof ik NIETS mag zeggen die dag, maar zij WEL. Zij juichen of zuchten, maar ik mag dat dan niet? Waarom, omdat mijn kinderen niet naar school gaan? Ik mag mijn dankbaarheid en vreugde niet uiten op die dag? Ik mag dat niet gedenken die dag en daar NET ZOALS ZIJ, ruchtbaarheid aan geven?

Ach, da’s maar een zoveelste gegeven in een lange rij van taboes en onbegrip tegenover huisonderwijs, opgemerkt door de jaren heen.

Gelukkig gaan wij rustig verder, genietende van onze vrijheid en van het blijven verrijken van ons leven. :-) Alles wat we zo de afgelopen jaren samen al hebben gehad, kunnen ze ons nooit meer afnemen! En over 2 maanden is het weer zover: yep, die van mij blijven dan WEER gezellig thuis! ;-)

Nieuw lesplan: Notebooking

In al die jaren dat ik al huisonderwijs geef, is het al vaker voorgekomen dat we aan een punt van grote veranderingen kwamen. Vaak is het zo dat iemand die huisonderwijs geeft, haast voortdurend op zoek is naar "betere methodes". Het wil vooral zeggen dat je meegroeit met je kind(eren). Een methode die op een bepaald moment goed werkt, kan een tijd later wel eens niet meer werken. Een kind groeit voortdurend, ontwikkelt nieuwe capaciteiten en interesses en nieuwe behoeften volgen dan automatisch. Nog een voordeel van huisonderwijs: je kan je voortdurend aanpassen aan je kind, waardoor het echt onderwijs op maat krijgt!

Zo zijn de werkpakketjes bijvoorbeeld in de loop der jaren geëvolueerd van het dagelijks door mij persoonlijk verdelen toen de kinderen nog jonger waren, naar het hen zelf laten bepalen wat ze precies doen dagelijks, nu ze groter zijn. De twee jongsten krijgen op dit moment nog steeds vooraf samengestelde pakketjes. (Met dank aan mijn oudste dochter die zich daar nu over ontfermt!)

Maar de tijd ging voorbij, de kinderen groeiden en opnieuw veranderden de behoeften van ons gezin.

Daarom ging ik weer maar eens op zoek naar nieuwe methodes.

Wat ik vond, is eigenlijk iets dat we al jaren af en aan deden tussendoor: "notebooking". Alleen was ik mij er niet van bewust dat dit een naam heeft en als degelijke beproefde leermethode bestaat!

Ik voegde door de jaren heen allerlei aspecten van andere methodes toe. 

Eén methode waar ik al lang zeker positief tegenover sta bijvoorbeeld, is de Montessori-methode. Ik voegde dan ook een aantal elementen daarvan toe aan ons huisonderwijs, voor zover dit mogelijk was.

Ook "lapbooking" is iets dat mij zeer zeker aanspreekt. Maar iets moeilijker uit te voeren in onze situatie.

Ik was dan ook zeer verheugd toen ik onlangs "notebooking" ontdekte! Een eenvoudigere versie van "lapbooking", en zeer zeker uitvoerbaar in onze situatie! Het heeft aspecten van zowel de Montessori-methode als lapbooking. En zoals eerder gezegd, iets dat we, zonder het te beseffen, al lang af en toe toepasten!

Ik heb al wat ideeën uitgewerkt en plannen opgesteld. Ik  maakte al een heleboel sjablonen en drukte er ook al heel wat af. Sommige opdrachten gaf ik al door aan de drie oudste kinderen.

Maar er is nog wel wat werk aan de winkel voor de veranderingen zichtbaar gaan zijn!

Ik heb gelezen dat we, om dit echt goed te laten werken, de oude methode helemaal moet loslaten. Iets wat voor mij moeilijker is, omdat ik daar zo afhankelijk van ben geworden door de jaren heen. Met de oude methode bedoel ik het dagelijks verwerken van werkbladen. Ook de kinderen zijn daar al heel lang aan gewoon natuurlijk. Dus het aanpassingsproces zal nog even duren.

Ook komen de examens er weer aan en ditmaal is het de beurt aan mijn derde dochter. Eigenlijk moest ze vorig jaar al, maar door de verhuizing waar we toen net voor stonden en al volop voor aan het inpakken waren, zag ik dat echt helemaal niet zitten!

Maar dit keer wil ik het niet langer uitstellen, want ondertussen is ze al 12 en wil ik graag verder kunnen gaan met het secundair onderwijs. Iets wat ik tot nu toe nog steeds niet echt kon doordrijven, aangezien ze nog steeds eerst met de basismethodes moet bezig zijn ter voorbereiding van die examens. En daardoor ben ik nog niet onmiddellijk van die werkbladen vanaf. Die examens vinden plaats in een school en die toetsen zijn volledig gebaseerd op schoolmateriaal. Om mijn kinderen daar dus soepel door te krijgen, probeer ik steeds van soortgelijk materiaal gebruik te maken tijdens de voorbereidingen.

Persoonlijk vind ik dat ze veel meer leren als ze aan "notebooking" doen. Wij noemen dit hier eigenlijk werkstukken maken. Maar dan toegepast op zowat alles wat er te leren valt!

Ik ben toevallig enkele maanden geleden begonnen met de drie oudsten wekelijks een werkstuk te laten maken. Ze hebben daar enorm veel mee bijgeleerd! Zo'n werkstuk is altijd vakoverschrijdend. Er komt vaak natuurkunde, taal, economie, aardrijkskunde, geschiedenis, enz. bij aan bod. 

Neem gerust eens een kijkje op de pagina Projecten en Projecten uit het verleden. Daar kun je zien waar we ons op die manier al mee bezig gehouden hebben.

Mijn bedoeling is nu om dit op bijna alle vakken toe te passen.

Wanneer precies, dat weet ik nog niet. April is nu pioniersmaand en mei zal dan gewijd worden aan de voorbereidingen van de examens. Die vinden plaats in juni, dus waarschijnlijk kunnen we dan nadien pas echt grotere aanpassingen beginnen maken.

Ondertussen heb ik nog wat tijd om er verder over na te denken, nog wat opzoek- en voorbereidingswerk te doen en een uitgebreider plan te vormen over hoe we het precies allemaal gaan aanpakken.